මෙම “පට්ඨාන ධම්මෝ චිරං තිට්ඨතු” ග්රන්ථය, බුදුරජාණන් වහන්සේ විසින් දේශනා කරන ලද ගැඹුරුම දර්ශනය වන අභිධර්මය සහ පට්ඨාන ධර්මය පිළිබඳව ඉතා සරලව අවබෝධ කර ගැනීමට කදිම අත්පොතක්. බුදුරජාණන් වහන්සේ තව්තිසා දෙව්ලොවට වැඩම කර තමන්ගේ මව වූ මාතෘ දිව්ය රාජයා ප්රමුඛ දෙවිවරුන්ට මෙම අභිධර්මය මුලින්ම දේශනා කළ අලංකාර ඓතිහාසික සිදුවීමෙන් මෙම පොත ආරම්භ වෙනවා.
ඉන්පසුව බුදුදහමේ එන හේතුඵල න්යාය හෙවත් හේතු, ආරම්මණ ආදී ප්රත්යය විසිහතර ඉතා සරලව මෙහි පැහැදිලි කර තිබෙනවා. ඊට අමතරව අපේ මනස සහ කය නිර්මාණය වී ඇති මූලික කොටස් වන චිත්ත, චෛතසික, රූප සහ නිබ්බාන යන පරමාර්ථ ධර්ම හතර පිළිබඳවත් මෙහි මනා විග්රහයක් ඇතුළත් වෙනවා. මෙම ග්රන්ථයේ මූලික අරමුණ වන්නේ හුදෙක් න්යායාත්මක දැනුමක් ලබා දීම පමණක් නොවෙයි. අපගේ ජීවිතයේ “මම” හෝ “පුද්ගලයෙක්” කියා ස්ථිර කෙනෙකු නොමැති බවත්, ඇත්තේ නාම හා රූප ධර්මතාවන්ගේ ක්රියාකාරිත්වයක් පමණක් බවත් අවබෝධ කර දීම එහි ප්රධාන අරමුණක් වෙනවා. ඒ හරහා හේතුඵල දහම මනාව තේරුම් ගෙන විදර්ශනා භාවනාවට යොමුවීමට පාඨකයින්ට මඟ පෙන්වීමක් මෙම පොතෙන් ලබා දෙනවා.
ග්රන්ථ කර්තෘ පිළිබඳ විස්තර: මෙම ග්රන්ථය රචනා කර ඇත්තේ විශ්රාමික ආචාරිණි කේ. චින්තා දමයන්ති මහත්මිය විසිනි. ඇය පට්ඨාන ධර්මයට දැඩි ලෙස ලැදි කාන්තාවක් වන අතර, මුලින් සමන්ත පට්ඨාන ප්රකරණය පිළිබඳව ඇයට දැනුමක් තිබී නැහැ. නමුත් කිරිවත්තුඩුවේ අරියදස්සක හිමිපාණන් ඇතුළු ස්වාමීන් වහන්සේලාගේ පට්ඨාන දේශනා නිතර ශ්රවණය කිරීමෙන් ලත් අවබෝධයත්, ධර්ම ග්රන්ථ පරිශීලනය කිරීමෙන් ලද දැනුමත් අන් අයටත් පහසුවෙන් දැනුවත් වීමට හැකි වන පරිදි බෙදා දීමේ පරමාර්ථයෙන් ඇය විසින් මෙම ග්රන්ථය සම්පාදනය කර තිබෙනවා.